Simple past tense nedir, nasıl kullanılır?
Simple past tense, geçmişte olup bitmiş eylemleri ve durumları anlatan zamandır: Selin repaired her bike on Sunday. Düzenli fiillerde fiile -ed eklenir (work → worked); düzensiz fiillerin kendine özgü geçmiş biçimi vardır (go → went). Olumsuz cümlede ve soruda did kullanılır. Türkçedeki en yakın karşılığı görülen geçmiş zamandır (-dı, -di).
Ne zaman kullanılır?
- Geçmişte olup bitmiş eylemler. Eylemin zamanı çoğunlukla söylenir ya da bağlamdan bellidir: We moved to Bursa in 2019. → “2019’da Bursa’ya taşındık.” / She finished the report last night. → “Raporu dün gece bitirdi.”
- Geçmişte olup bitmiş durumlar: The hotel was very clean. → “Otel çok temizdi.” / I was tired after the trip. → “Yolculuktan sonra yorgundum.”
Yesterday, last week, in 2019, two days ago gibi geçmişte belli bir zamanı gösteren sözler simple past ile kullanılır, present perfect ile kullanılmaz: I saw him two days ago. (“I have seen him two days ago” değil). Farkın ayrıntısı için Present perfect tense nedir, nasıl kullanılır? sayfasına bakın.
Nasıl kurulur?
Olumlu cümlede fiil geçmiş biçimini alır; bu biçim her öznede aynıdır. Olumsuz cümlede ve soruda geçmiş zamanı did taşır, asıl fiil yalın kalır.
| Yapı | Örnek |
|---|---|
| Olumlu, düzenli fiil: özne + fiil + -ed | I worked late. / They visited us. |
| Olumlu, düzensiz fiil: özne + fiilin geçmiş biçimi | She went home. / We saw the game. |
| Olumsuz: özne + did not (didn’t) + fiil | I didn’t see him. |
| Soru: Did + özne + fiil? | Did you call her? |
| Kısa cevap | Yes, I did. / No, they didn’t. |
| Be fiili: was / were | I was at home. / They weren’t ready. / Were you busy? |
Düzensiz fiiller geçmiş biçimlerini -ed ile değil kendi biçimleriyle yapar; bu biçimler tek tek öğrenilir: go – went, see – saw, buy – bought, take – took, come – came, eat – ate, write – wrote. Be fiilinde I, he, she, it ile was; you, we, they ile were kullanılır. Sık kullanılan düzensiz fiillerin listesi için İngilizce düzensiz fiiller sayfasına bakın.
Sık yapılan hatalar
| Yanlış | Doğru |
|---|---|
| I goed to school. | I went to school. |
| We buyed a car. | We bought a car. |
| Did you saw the game? | Did you see the game? |
| She didn’t came. | She didn’t come. |
| I have seen him yesterday. | I saw him yesterday. |
| They was at home. | They were at home. |
Türkçedeki en yakın karşılığı
Bu zamanın Türkçedeki en yakın karşılığı görülen geçmiş zamandır (-dı, -di, -du, -dü): Selin repaired her bike on Sunday. → “Selin pazar günü bisikletini tamir etti.” İki dilin ayrıldığı yerler:
- Türkçedeki öğrenilen geçmiş zamanın (-mış) İngilizcede ayrı bir zamanı yoktur. Simple past kullanılır; bilginin başkasından öğrenildiği gerekiyorsa başka sözlerle gösterilir: “Ali dün gelmiş.” → I heard Ali came yesterday. ya da Apparently, Ali came yesterday.
- Yakın geçmişte ABD ve İngiliz İngilizcesi ayrılır. Türkçede “-dı” ile söylenen bazı cümleler İngiliz İngilizcesinde present perfect ile kurulur; ABD İngilizcesinde simple past da yaygındır: “Az önce geldim.” → I just arrived. (ABD) / I’ve just arrived. (İng.)
Kaynak
- Purdue OWL — “Active Verb Tenses” (https://owl.purdue.edu/owl/general_writing/grammar/verb_tenses/active_verb_tenses.html)
- Purdue OWL — “Irregular Verbs” (https://owl.purdue.edu/owl/general_writing/grammar/irregular_verbs/index.html)
- Oxford Learner’s Dictionaries, Grammar (İngiliz İngilizcesi) — “Present perfect simple and past simple” (https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/grammar/online-grammar/present-perfect-simple-and-past-simple)
- Oxford Learner’s Dictionaries, Oxford Advanced American Dictionary — “do” (yardımcı fiil) maddesi (https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/definition/american_english/do1_2)
- Oxford Learner’s Dictionaries, Oxford Advanced American Dictionary — “be” (fiil) maddesi (https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/definition/american_english/be_1)
- Oxford Learner’s Dictionaries, Oxford Advanced American Dictionary — “just” maddesi (https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/definition/american_english/just_1)
- Oxford Learner’s Dictionaries, Oxford Advanced Learner’s Dictionary (İngiliz İngilizcesi) — “already” maddesindeki İngiliz ve Amerikan kullanımı notu (https://www.oxfordlearnersdictionaries.com/definition/english/already)
- Cambridge Dictionary, Grammar (İngiliz İngilizcesi) — “Past simple (I worked)” (https://dictionary.cambridge.org/grammar/british-grammar/past-simple-i-worked)
- Cambridge Dictionary, Grammar (İngiliz İngilizcesi) — “Past simple or present perfect?” (https://dictionary.cambridge.org/grammar/british-grammar/past-simple-or-present-perfect)