Pek çok nasıl yazılır?
Pek çok ayrı yazılır: pek çok insan, pek çok kez. “Pekçok” diye bitişik yazmak yanlıştır. Bitişik yazılan, birçok’tur.
Kural
- Pek çok iki kelimedir. Pek, çok sözünün anlamını güçlendirir; iki kelime ayrı yazılır. Örnek: Pek çok kişi toplantıya katıldı. Bu soruyu pek çok kez duydum.
- Birçok bitişik, pek çok ayrı. TDK, gelenekleşerek bitişik yazılan belirsizlik sözlerini tek tek sayar: biraz, birçok, birçoğu, birkaç, birkaçı, birtakım, herhangi, hiçbir, hiçbiri. Pek çok bu sözler arasında yoktur. Yazım Kılavuzu’nun kendi metninde de ayrı yazılır: “pek çok kuralın”.
- Zamir olarak da ayrıdır: pek çoğu. Öğrencilerin pek çoğu sınavı geçti. Ünlüyle başlayan ek gelince k, ğ’ye döner; kelimeler yine ayrı kalır.
- Pek öteki sözlerle de ayrı yazılır: pek az, pek güzel, pek iyi.
Pratik yollar
Aşağıdakiler TDK kuralı değildir; kuralı uygulamayı kolaylaştıran pratik yollardır.
- Bitişik yazılanları sayın. Bitişik yazılan belirsizlik sözleri bir ve hiç ile kurulanlardır (birçok, birkaç, hiçbir) ve bir de herhangi. Pek ile başlayan söz bu listede yoktur.
- Pek’i çıkarıp deneyin. Pek çok kişi geldi → Çok kişi geldi. Pek çıkınca cümle bozulmuyorsa pek ayrı bir kelimedir.
Sık yapılan hatalar
| Yanlış | Doğru |
|---|---|
| pekçok insan | pek çok insan |
| pekçok kez | pek çok kez |
| pekçoğu | pek çoğu |
| pek-çok | pek çok |
| bir çok insan | birçok insan |
İngilizcede
Pek çok’un İngilizcedeki karşılığı, arkasından gelen ismin sayılabilir olup olmamasına göre değişir:
- Sayılabilen isimlerle many, a lot of, a great many: pek çok insan → many people, a lot of people.
- Sayılamayan isimlerle a lot of, a great deal of: pek çok bilgi → a lot of information (“many informations” değil).
- Pek çoğu → many of, a good many of: Öğrencilerin pek çoğu sınavı geçti. → Many of the students passed the exam.
Ayrıntısı için Sayılabilen ve sayılamayan isimler: many, much, a lot of sayfasına bakın.
Kaynak
TDK, Yazım Kılavuzu — “Bitişik Yazılan Birleşik Kelimeler” (https://tdk.gov.tr/icerik/yazim-kurallari/bitisik-yazilan-birlesik-kelimeler/); Kılavuz’un kendi kullanımı için: “Sunuş” (https://tdk.gov.tr/icerik/yazim-kurallari/sunus/).